ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΑΝΑΣΤΑΤΗΜΕΝΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ

Η Επανάσταση δε θα μπορούσε να εξαπλωθεί, να εδραιωθεί και να σημειώσει στα τρία πρώτα της χρόνια επιτυχίες, αν δεν υπήρχε μία κυβέρνηση να την κατευθύνει. Αυτή την ανάγκη την είδαν οι επαναστατημένοι Έλληνες, γι’ αυτό, από την πρώτη κιόλας στιγμή, κατέβαλαν προσπάθεια να συγκροτήσουν κυβέρνηση. Στην αρχή συγκρότησαν τοπικές κυβερνήσεις. Οι «Τοπικοί Οργανισμοί», όπως λέγονταν αυτές οι τοπικές κυβερνήσεις, ήταν: η Πελοποννησιακή Γερουσία για την Πελοπόννησο,

Η σφραγίδα της Πελοποννησιακής Γερουσίας

η Γερουσία για τη Δυτική Στερεά Ελλάδα και ο Άρειος Πάγος για την Ανατολική Στερεά. Οι τοπικές όμως κυβερνήσεις αδυνατούσαν να ελέγξουν την Επανάσταση σε όλη τη χώρα και να συντονίσουν τον αγώνα σε στεριά και θάλασσα. Ήταν απαραίτητο να γίνει κεντρική κυβέρνηση. Έτσι, αποφασίστηκε να εκλέξει ο λαός βουλευτές, παραστάτες του έθνους, όπως τους είπαν, που θα αποτελούσαν την Εθνοσυνέλευση η οποία θα έπαιρνε σημαντικές αποφάσεις. Μέσα στα τρία πρώτα χρόνια της Επανάστασης έγιναν εκλογές για δύο εθνοσυνελεύσεις. Η πρώτη Εθνοσυνέλευση, που έγινε στην Επίδαυρο το Δεκέμβριο του 1821, ψήφισε το πρώτο ελληνικό σύνταγμα, κήρυξε την ανεξαρτησία των Ελλήνων και εξέλεξε δύο σώματα: τη βουλή (βουλευτικό) και την κυβέρνηση (νομοτελεστικό). 

Tο πρώτο Σύνταγμα της Ελλάδας, το «Προσωρινόν Πολίτευμα της Ελλάδος» που ψηφίστηκε στην Α' Εθνοσυνέλευση Επιδαύρου

Η πρώτη σελίδα του «Προσωρινού Πολιτεύματος της Ελλάδος»

Εδώ πρέπει να πούμε ότι ανάμεσα στους πρόκριτους και στους στρατιωτικούς υπήρχε μεγάλη αντιζηλία και διαφορά απόψεων.

Η σφραγίδα του Εκτελεστικού και του Βουλευτικού με την απεικόνιση της θεάς Αθηνάς.

Οι πρόκριτοι, που διοικούσαν τις κοινότητες από την εποχή της Τουρκοκρατίας, θεώρησαν ότι είναι φυσικό να εξακολουθούν να ελέγχουν την κατάσταση. Οι στρατιωτικοί, που ο λαός τους θαύμαζε για τα κατορθώματά τους στα πεδία των μαχών, ήθελαν και αυτοί να έχουν μερίδιο στην εξουσία. Η πρώτη Εθνοσυνέλευση δεν έλυσε τα προβλήματα και οι διαμάχες συνεχίζονταν. Γι’ αυτό θεωρήθηκε απαραίτητο να ξαναγίνει Εθνοσυνέλευση. Η δεύτερη Εθνοσυνέλευση έγινε στο  Άστρος  (1823). 

Σ’ αυτήν οι αντιθέσεις πολιτικών και στρατιωτικών εκδηλώθηκαν εντονότερες και ήταν δύσκολο να βρεθεί συμβιβαστική λύση, τη στιγμή μάλιστα που ήταν απαραίτητες η ομόνοια και η ομοψυχία.

23. Διακυβέρνηση των επαναστατημένων Ελλήνων

Ο ΚΑΤΑΚΟΡΥΦΟΣ ΔΙΑΜΕΛΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ

Παρατηρώντας τις παρακάτω εικόνες μπορείτε να δείτε μερικές από τις μεγαλύτερες οροσειρές της Ευρώπης.

 Στην Ευρώπη θα συναντήσει κανείς και μεγάλα ποτάμια. Δείτε στους χάρτες μερικά από αυτά.

Η Ευρώπη με βάση τη μορφολογία του εδάφους της χωρίζεται σε τρεις περιοχές:

1. Ανατολική περιοχή.

 Είναι μία απέραντη πεδινή έκταση, που ξεκινά από την Κεντρική Ευρώπη και καταλήγει στα Ουράλια Όρη. Η μορφολογία της είναι ίδια παντού και σπάνια ξεπερνά τα 100 μ. υψόμετρο. Η γονιμότητα του εδάφους διαφοροποιείται ανάλογα με την ποιότητά του και τις κλιματικές συνθήκες.

2. Βόρεια και Κεντροδυτική περιοχή.

Περιλαμβάνει τη Σκανδιναβία, την Αγγλία, την Ιρλανδία, τις Κάτω Χώρες, τη Γαλλία και το κεντρικό τμήμα της Ιβηρικής χερσονήσου. Σε αυτήν την περιοχή τα βουνά είναι χαμηλά και περιβάλλονται από εύφορες πεδιάδες, επειδή δημιουργήθηκαν πριν από εκατοντάδες εκατομμύρια έτη και η διάβρωση επέδρασε σε αυτά όλο αυτόν τον καιρό.

3. Νότια περιοχή. 

Περιλαμβάνει τη Χερσόνησο του Αίμου, την Αυστρία, την Ελβετία, την Ιταλική και την Ιβηρική Χερσόνησο, οι οποίες σχηματίστηκαν γεωλογικά πολύ αργότερα από τις προηγούμενες.Η Κασπία Θάλασσα, η μεγαλύτερη αλμυρή λίμνη του κόσμου, βρίσκεται στα σύνορα Ευρώπης και Ασίας.  

Η Κασπία από το διάστημα

Η Λαντόγκα είναι μια μεγάλη λίμνη στη Βόρεια Ρωσία κοντά στα φιλανδικά σύνορα. 

Η Ονέγκα είναι λίμνη της ΒΔ Ρωσίας που είναι η δεύτερη λίμνη της Ευρώπης σε έκταση μετά τη Λαντόγκα.

 Η Λατόνγκα και η Ονέγκα από το δορυφόρο

Η Φιλανδία εχει χιλιάδες μικρές λίμνες. 

Ο χάρτης της Φινλανδίας με τις χιλιάδες λίμνες

Μια άλλη ομάδα λιμνών υπάρχει στις Άλπεις, τη Γαλλία, την Ελβετία, την Ιταλία και τη Γερμανία.
Μία από τις μεγαλύτερες είναι η Λεμάν (λίμνη της Γενεύης), που η βόρεια όχθη της ανήκει στη Γαλλία και η νότια στην Ελβετία.

Η λίμνη της Γενεύης από το δορυφόρο

ΟΡΙΖΟΝΤΙΟΣ ΔΙΑΜΕΛΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ

Με τον όρο οριζόντιο διαμελισμό εννοούμε τη μορφολογία των ακτών και συγκεκριμένα τις διαφορές που έχουν ως προς το μήκος και το σχήμα, δηλαδή κόλπους, ακρωτήρια, χερσονήσους, νησιά κ.λπ.

Η Ευρώπη βρέχεται βόρεια από το Βόρειο Παγωμένο Ωκεανό, δυτικά από τον Ατλαντικό Ωκεανό, νότια από τη Μεσόγειο Θάλασσα και νοτιοανατολικά από τη Μαύρη Θάλασσα (Εύξεινο Πόντο).

Η ακτογραμμή της είναι 77.902 χιλιόμετρα.

Οι μεγαλύτερες χερσόνησοι της Ευρώπης είναι οι εξής:

1. Σκανδιναβική Χερσόνησος.

Αποτελείται από τη Νορβηγία, τη Σουηδία και τη Φινλανδία

Το βόρειο κομμάτι της Σκανδιναβίας σκεπάζεται από πάγους που με το πέρασμα των χρόνων έχουν διαβρώσει τις ακτές της και έχουν δημιουργήσει εντυπωσιακούς δαντελωτούς κόλπους, τα "Φιορδ".

Τα πιο πολλά από αυτά θα τα συναντήσει κανείς στη Νορβηγία.

ΔΕΙΤΕ ΣΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΟΥ ΑΚΟΛΟΥΘΕΙ ΕΝΤΥΠΩΣΙΑΚΕΣ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ ΑΠΟ ΤΑ ΝΟΡΒΗΓΙΚΑ ΦΙΟΡΔ

2.Ιβηρική χερσόνησος.

Αποτελείται από την Ισπανία και την Πορτογαλία.

3. Ιταλική χερσόνησος.

Αποτελείται από την Ιταλία, το Βατικανό και τον Άγιο Μαρίνο.

4. Βαλκανική χερσόνησος.

Αποτελείται από την Ελλάδα, την Αλβανία, την Κροατία, τη Σλοβενία, τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, το Μαυροβούνιο, την Π.Γ.Δ.Μ., τη Σερβία, τη Βουλγαρία, τη Ρουμανία και το ευρωπαϊκό τμήμα της Τουρκίας.

5. Η χερσόνησος της Κριμαίας.

Στη Βαλκανική χερσόνησο οι σεισμοί και τα ηφαίστεια που συνέβησαν πριν από εκατομμύρια χρόνια δημιούργησαν κι ένα μεγάλο αριθμό νησιών. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η Ελλάδα και η Κροατία.

  

Δείτε στον παρακάτω χάρτη τα 8 μεγαλύτερα σε έκταση νησιά της Ευρώπης και προσπαθήστε να τα εντοπίσετε και στο δικό σας χάρτη:

Στην Ευρώπη θα συνατήσει κανείς μεγάλους κόλπους στους οποίους οι άνθρωποι έχουν δημιουργήσει σπουδαία λιμάνια τα οποία εξυπηρετούν τις συγκοινωνίες, το εμπόριο και τις μεταφορές.

Τα μεγαλύτερα λιμάνια της Ευρώπης βρίσκονται στο Ρότερνταμ στην Ολλανδία, στο Αμβούργο στη Γερμανία, στη Μασσαλία στη Γαλλία, στην Αμβέρσα στο Βέλγιο, στο Λίβερπουλ στην Αγγλία και φυσικά στον Πειραιά στην Ελλάδα.

Κάνοντας ΚΛΙΚ στις μικρές εικόνες μπορείτε να περιηγηθείτε σε μερικά από τα παραπάνω λιμάνια:

ΙΣΤΟΡΙΑ 15-22 - ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 15  ΚΛΙΚ 


ΚΕΦΑΛΑΙΟ 16  ΚΛΙΚ 


ΚΕΦΑΛΑΙΟ 17  ΚΛΙΚ 


ΚΕΦΑΛΑΙΟ 18  ΚΛΙΚ 


ΚΕΦΑΛΑΙΟ 19  ΚΛΙΚ 


ΚΕΦΑΛΑΙΟ 20  ΚΛΙΚ 


ΚΕΦΑΛΑΙΟ 21  ΚΛΙΚ 


ΚΕΦΑΛΑΙΟ 22  ΚΛΙΚ

ΤΗΝ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΚΛΟΝΙΖΟΥΝ ΑΔΥΝΑΜΙΕΣ ΚΑΙ ΕΣΩΤΕΡΙΚΕΣ ΔΙΑΜΑΧΕΣ

Το τρίτο έτος της Επανάστασης (1823) δε συνέβησαν σημαντικά στρατιωτικά γεγονότα. Τα ταμεία της Οθωμανικής αυτοκρατορίας ήταν άδεια. Οι αντιζηλίες ανάμεσα στους πασάδες (διοικητές επαρχιών) ήταν συχνές και οι εξεγέρσεις των γενιτσάρων ήταν από τα κυριότερα προβλήματα στο εσωτερικό της Τουρκίας. Από την αδυναμία αυτή των Τούρκων δεν επωφελήθηκαν οι Έλληνες, για να ελευθερώσουν κι άλλες περιοχές. Χρήματα δεν υπήρχαν αρκετά. Επιπλέον ξέσπασαν έντονες διαμάχες για τον έλεγχο της εξουσίας ανάμεσα σε στρατιωτικούς και πολιτικούς. Οι θρίαμβοι των στρατιωτικών στις διάφορες μάχες με τους Τούρκους προκάλεσαν την αντιζηλία των πολιτικών. Η Επανάσταση κλονιζόταν από αυτές τις εσωτερικές διαμάχες και οι στιγμές που περνούσε ήταν κρίσιμες. Οι Τούρκοι, πάντως, συνέχισαν τις προσπάθειες να καταπνίξουν την Επανάσταση. Δυο στρατιές από την Ανατολική και τη Δυτική Ελλάδα κατευθύνθηκαν προς την Πελοπόννησο. 

Η επιχείρηση στην Ανατολική Ελλάδα απέτυχε. Στη Δυτική Στερεά την επιχείρηση ανέλαβαν ο Μουσταφά πασάς κι ο Ομέρ Βρυώνης. Θα τους ενίσχυαν και δυνάμεις από τη Θεσσαλία και την Ήπειρο για να καταλάβουν το Μεσολόγγι. Η ελληνική κυβέρνηση, για να αντιμετωπίσει την κατάσταση, διόρισε στρατηγό το Μάρκο Μπότσαρη. 

Μάρκος Μπότσαρης, ελαιογραφία στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο

Αυτό όμως δυσαρέστησε τους άλλους οπλαρχηγούς. Ο Μπότσαρης κάλεσε τους οπλαρχηγούς να συμφιλιωθούν και ενωμένοι να χτυπήσουν τους Τούρκους. Ο ίδιος, σχίζοντας το δίπλωμα της αρχιστρατηγίας και δίνοντας ένα λαμπρό παράδειγμα ανωτερότητας, πήρε τους λίγους Σουλιώτες του και κίνησε ν’ αντιμετωπίσει το στρατό του Μουσταφά.

Επειδή μια ανοιχτή αναμέτρηση με τον πολυάριθμο εχθρικό στρατό δε θα είχε επιτυχία, ο Μπότσαρης εφάρμοσε σχέδιο αιφνιδιαστικής επίθεσης (γιουρούσι). Η αποφασιστική μάχη έγινε στο Κεφαλόβρυσο κοντά στο Καρπενήσι. 

Η μάχη στο Κεφαλόβρυσο

Το κτύπημα που δέχτηκε ο εχθρός ήταν αρκετό για να ματαιώσει το σχέδιό του. Όμως μέσα στη μάχη εκείνη ο ήρωας σκοτώθηκε και η πατρίδα έχασε ένα γενναίο αγωνιστή κι έναν τίμιο στρατιώτη.

Ο θάνατος του Μάρκου Μπότσαρη
Πίνακας από τον Ludovico Lipparini, που βρίσκεται στο μουσείο της Τεργέστης στην Ιταλία

Το μνημείο στο Κεφαλόβρυσο Ευρυτανίας για το Μάρκο Μπότσαρη και τους συμπολεμιστές του

Γενικά τα τρία πρώτα χρόνια της Επανάστασης μπορούμε να πούμε ότι οι Έλληνες ενεργούσαν χωρίς σχέδιο. Είχαν πολλούς αρχηγούς, οι οποίοι δεν κατάφερναν πάντα να συνεννοηθούν. Ανάμεσα στο στρατό ξηράς και στο στόλο υπήρχε ελάχιστη συνεργασία. Κι ακόμη από τα ελληνικά στρατεύματα έλειπε ο κατάλληλος οπλισμός και κυρίως κανόνια, που ήταν απαραίτητα για τις πολιορκίες των κάστρων. Υστερούσαν ακόμα στον ανεφοδιασμό, αφού συντηρούνταν μόνοι τους ή με προσφορές των ευπορότερων. Το μεγάλο λάθος όμως ήταν ότι δε δημιουργήθηκε τακτικός στρατός και οι Έλληνες περιορίστηκαν στην τακτική της ξαφνικής επίθεσης (γιουρούσι). Η έλλειψη αυτή θα φανεί λίγο αργότερα, όταν θα αναγκαστούν να πολεμήσουν με τον οργανωμένο στρατό των Αιγυπτίων.

ΤΟ ΒΙΝΤΕΟ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

22. Την Επανάσταση κλονίζουν αδυναμίες και εσωτερικές διαμάχες